توضيح مفهوم حقوق الملكية الفكرية (خصوصا للمصريين)

Standard

حقوق الملكية الفكرية

بسم الله الرحمن الرحيم

انا حبيت اتكلم فى الموضوع ده لانى بقالى فترة كبيرة بحاول اقنع بيه ناس كتير اوى لانى صدمت ان ناس كتير اوى بتستهبل و عاملين نفسهم مش فاهمين و فيه اللى مش فاهم بجد او فاهم الموضوع غلط. 

بداية معظمنا عارف ان حقوق الملكية الفكرية معناها ان فيه عمل فنى او ادبي او ابداعى واحد عمله فدى بتبقى حقوق ليه ما ينفعش حد يسرق فكرته دى او يتاجر بيها لمصلحته الشخصية دون الرجوع لاذن صاحب العمل. 

دى الفكرة باختصار. 

فى الاول انا هسرد انواع الحاجات اللى احنا بنتعامل معاها فى حياتنا اليومية دلوقتى و معرضة لحقوق الملكية الفكرية : 

  • كتب (و دى اللى هبدا بيها عشان فيها اكبر انتهاك لحقوق الملكية الفكرية فى مصر و هى هوايتى اللى بحبها كمان)

  • افلام

  • موسيقى و اغانى

  • برامج و العاب كمبيوتر

* الكتب

هنبتدى نتكلم عن الكتب لانها السبب الرئيسي اللى دفعنى لكتابة المدونة دى. 

دلوقتى فيه جروبات كتير جدا على الفيس بوك و منتديات و مواقع عربية كتير جدا تخصصت فى انها تنشر كتب كتير و مختلفة و متنوعة فى صيغ مختلفة و اهمها و اكثرها انتشارا صيغة ال PDF و الناس اللى غاوية قراية اكيد اتعاملت مع المواقع اللى زى دى كتير. 

انا مشترك فى كذا جروب على الفيس خاصين بالقراءة و لاحظت انتشار الموضوع ده فقلت لنفسي عادى و ما ركزتش اوى لانى كده كده مش بحب القراءة الالكترونية و مافيش حاجة تغنيني عن الكتاب الورقي جربت اكتر من مرة اقرا من على الكمبيوتر و الموبايل بس كنت بزهق بسرعة لغاية ما جبت ال NOOK (تجربة انصح بيها ناس كتير جدا لان تكنولوجيا ال E-Ink بتحسسك انك بتقرا من كتاب ورقي مطبوع بحبر عادى جدا و تنسيك انك بتقرا الكترونى خالص). 

المهم اللى بدا يستفزنى و بدات الاحظه كتير نقطة ان الناس بتعمل كده و هى مقتنعة ان ده صح و حلال و عادى جدا و من حقهم كمان. لدرجة ان فى مرة فى احد الجروبات احد الاعضاء طرح سؤال مش متاكد اذا كان يقصد بيه هزار و الا جد بس كان بيسال “هل سرقة الكتب الورقية حرام ام حلال؟” اللى لفت انتباهى احد الاعضاء رد عليه قاله “طبعا حرام لو عاوز كتاب و مش قادر تشتريه نزله من على النت”. 

الرد ده مش عاوز اقولكم عمل فيا ايه. انا صعقت. قلت لنفسي هى الناس وصلت للمرحلة دى ؟ هى الناس مصدقة نفسها كده بجد؟ 

عشان تعرفوا مدى خطورة و حرمانية و جرم الموضوع ده احب اقولكم ان ناشرين الولايات المتحدة الامريكية (فقط) طبقا لدراسة تمت فى عام 2010 خسروا حوالى 2.8 مليار دولار بسبب التحميل الغير شرعي او سرقة الكتب الالكترونية. 

تيجوا نتكلم بالمنطق شوية؟ 

دلوقتى فيه كتاب تمنه نقول مثلا 10 جنيه و بيتباع كده و النسخة الالكترونية PDF بتاعته على الموقع الرسمي بتاع الكتاب و على المتاجر الالكترونية زى Amazon.com و BN.com مثلا 5 جنيه. ازاى انت تحمله ببلاش من على اى منتدى او موقع تانى و تقول و تقنع نفسك انه ببلاش و انك ما عملتش حاجة غلط و ان ده كده حلال ليك و من حقك ؟ 

لو انت منزله ببلاش من الموقع الرسمي بتاع الناشر او المؤلف او المتاجر الالكترونية يبقى خلاص ما فيش مشكلة البائع هو اللى مديهولك ببلاش. انما انه يكون بفلوس معينة و انت تجيبه من مصادر تانية ببلاش يبقى دى هى الجريمة. 

و ما تضحكش على نفسك و تقول ان المذنب هو الشخص اللى رافع الكتاب و سارقه لا انت كمان مشترك معاه فى الجريمة. 

حاجة اخيرة فى موضوع الكتب دى 

المؤلف دى هى شغلته اللى مش بيعمل غيرها يعني هو بيقعد شهور و يمكن سنين زى (Dan Brown) بيكتب فى الكتاب ده عشان المكسب اللى هيجيله منه يعيش بيه هو و اهله. 

* الافلام و الموسيقى و الاغانى 

زى ما قلنا احصائية عن الكتب هنقول هنا احصائية عن سرقة الافلام و الاغانى و الموسيقى. سرقة (التحميل الغير شرعي) الافلام و الموسيقى و الاغانى و غيرها من الاعمال الفنية تكلف الاقتصاد الامريكي سنويا ما بين 200 الى 250 مليار دولار و مسئولة عن فقدان 750000 امريكي لوظائفهم. واحد من أشهر مواقع الرفع و التحميل و مشاركة الملفات هو موقع Megaupload الموقع ده سبب خسارة لاصحاب حقوق الملفات اللى كانت مرفوعة على الموقع تقدر باكتر من نصف مليار دولار).

بعد ده كله لسه مقتنع ان من حقك تنزل فيلم او اغنية او مقطوعة موسيقية من على النت عادى كده؟ 

* الالعاب و البرامج 

فى عام 2009 كلفت سرقة برامج الكمبيوتر خسائر تقدر ب51 مليار دولار اما عن صناعة الالعاب فهى تخسر ملايين الدولارت و مئات الوظائف سنويا بسبب القرصنة. و عشان تعرف انا اقصد ايه تعالى اقولك مثلا ان لعبة زى GTA V مكلفة الشركة حوالى 265 مليون دولار عشان تعملها فى خمس سنين متواصلة و تيجي فى الاخر تحملها من على اى موقع و تقنع نفسك انك كده ما عملتش حاجة غلط ؟ 

فى الاخر احب اسالك سؤال واحد ايها القارئ….. 

حط نفسك مكان اى حد من دول

يعني تخيل نفسك مثلا مؤلف قعدت شهور تكتب فى كتاب و خلاص نشرته و قاعد بقى مستنى الفلوس اللى هتجيلك من وراه عشان تعيش بيها و تصرف على اهلك و عيلتك و فجاة لقيت ماحدش بيشتري الكتاب عشان الكتب اترفع على النت او بمعنى اصح اتسرق و الناس كلها بتحمله من على النت ببلاش. هيبقى احساسك ايه ساعتها ؟ بالله عليك مش هيبقى نفسك تعدى على كل واحد حمل الكتاب ببلاش و تخنقه او تولع فيه؟ 

تخيل نفسك شركة انتاج و صرفت اكتر من 300 مليون دولار على فيلم و بعد المجهود و الوقت و المصاريف و التعب ده كله لقيت الفيلم اتسرق و الناس بتنزله من على النت ببلاش هيبقى احساسك ايه ساعتها ؟ 

تخيل نفسك مطرب او موسيقار و عملت اغنية او مقطوعة موسيقية بس ما حدش بيشتريها عشان الناس بتسرقها ببلاش من على النت

تخيل نفسك مبرمج كمبيوتر و قعدت شهور تعمل فى برنامج و لقيته اتسرق و محطوط على كل المنتديات و المواقع و الناس بتنزله ببلاش

عاوز اعرف ايه احساسك فى اى موقف من دول؟ 

هتقعد برضه تخلق فى حجج ؟ و الا ساعتها هتبقى بتشيط من الغضب و بتدعى على كل واحد سرق المنتج بتاعك ؟

فيه كذا واحد قالولى طب انا مش معايا فلوس اشتري كتاب … ايه؟ بلاش اقرا؟ 

لو المنطق بتاعك ده صح و انت فعلا يحللك انك تسرق الكتاب من على النت عشان مش معاك فلوسه يبقى الاولى ان الجعان اللى مش معاه فلوس ياكل يروح يسرق من سوبر ماركت او مطعم و لو حد جه يكلمه يقوله انا مش معايا فلوس اكل … ايه؟ اموت؟ 

ممكن حد بيفهم فى الدين اكتر منى يجاوبنى ؟ اللى مش معاه فلوس ياكل هل حلال ليه انه يسرق الاكل ؟

اللى مش معاه فلوس يجيب دوا عشان هو عيان هل حلال ليه انه يسرق الدوا من صيدلية ؟ 

هو ده المنطق بتاعكم ؟ 

مش معاك فلوس تجيب الكتاب فبتحلل لنفسك سرقته من على النت؟ مش معاك فلوس تشتري الفيلم او اللعبة او البرنامج او الاغنية فبتحلل لنفسك سرقتها من على النت؟ 

هو انت لو مش معاك فلوس تجيب مصحف تقرا فيه قران (و لو افترضنا ان ما فيش مصاحف ببلاش) هل حلال ليك تسرق المصحف عشان تقرا فيه قران؟ 

ارجو انى اكون وضحت فكرتى و وجهة نظري لانى تعبت من كتر الكلام فى الموضوع ده و محاولة اقناع المصريين بيه

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s